Cumhurba\u015fkan\u0131 Tufan Erh\u00fcrman, milletvekili adaylar\u0131n\u0131n belirlenmesinde \u00f6n se\u00e7im zorunlulu\u011funu kald\u0131ran Siyasal Partiler (De\u011fi\u015fiklik) Yasas\u0131\u2019n\u0131, se\u00e7im haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n olumsuz etkilenmemesi i\u00e7in imzalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131. Erh\u00fcrman, de\u011fi\u015fikli\u011fin demokrasi ve parti i\u00e7i demokrasi a\u00e7\u0131s\u0131ndan belirsizlik yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, se\u00e7im yasalar\u0131nda son dakikada de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmamas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erh\u00fcrman, Siyasal Partiler (De\u011fi\u015fiklik) Yasas\u0131\u2019n\u0131 imzalad\u0131: \u201cParti i\u00e7i demokrasi a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru bulmuyorum\u201d<\/p>\n\n\n\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Tufan Erh\u00fcrman, Meclis\u2019ten ge\u00e7en Siyasal Partiler (De\u011fi\u015fiklik) Yasas\u0131\u2019n\u0131, se\u00e7imlere k\u0131sa s\u00fcre kalmas\u0131 nedeniyle siyasi partilerin haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n olumsuz etkilenmemesi i\u00e7in imzalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131. Erh\u00fcrman, \u00f6n se\u00e7im kural\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ve de\u011fi\u015fikli\u011fin belirsizlik i\u00e7ermesini demokrasi, \u00f6zellikle de parti i\u00e7i demokrasi a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru bulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n\n\n\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Tufan Erh\u00fcrman, siyasal partilerin milletvekili adaylar\u0131n\u0131 belirleme y\u00f6ntemini de\u011fi\u015ftiren Siyasal Partiler (De\u011fi\u015fiklik) Yasas\u0131\u2019na ili\u015fkin bas\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131 yapt\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Se\u00e7im yasaklar\u0131n\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fini ve se\u00e7imlere \u00e7ok az bir zaman kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan Erh\u00fcrman, siyasi partilerin son haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde Meclis\u2019ten ge\u00e7en yasa de\u011fi\u015fikli\u011finin d\u00fcn \u00f6n\u00fcne geldi\u011fini belirtti. Erh\u00fcrman, a\u015fa\u011f\u0131da a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 nedenlerle de\u011fi\u015fikli\u011fi i\u00e7ine sinmemesine ra\u011fmen imzalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6N SE\u00c7\u0130M KURALI KALDIRILDI<\/p>\n\n\n\n
Erh\u00fcrman, de\u011fi\u015fiklik \u00f6ncesindeki yasa maddesinin, siyasi partilerin milletvekili genel se\u00e7imlerinde g\u00f6sterecekleri adaylar\u0131n ve aday s\u0131ralamalar\u0131n\u0131n, her se\u00e7im b\u00f6lgesi i\u00e7in Y\u00fcksek Se\u00e7im Kurulu taraf\u0131ndan denetlenen ve parti t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re o se\u00e7im b\u00f6lgesindeki delegelerin veya \u00fcyelerin oy kullanaca\u011f\u0131, demokratik kurallara uygun \u00f6n se\u00e7imle belirlenmesini \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc aktard\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Eski d\u00fczenlemede, siyasi partilerin t\u00fcz\u00fcklerinde belirlenen istisnai durumlarda adaylar\u0131n Parti Meclisi taraf\u0131ndan belirlenebilece\u011finin de h\u00fckme ba\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydeden Erh\u00fcrman, bu d\u00fczenlemenin kural olarak \u00f6n se\u00e7imi, istisnai durumlarda ise Parti Meclisi\u2019ni i\u015faret etti\u011fini belirtti.<\/p>\n\n\n\n
Yeni d\u00fczenlemenin ise \u015fu \u015fekilde oldu\u011funu aktard\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\u201cSiyasal partiler, milletvekili genel se\u00e7imlerinde g\u00f6sterecekleri adaylar\u0131, Y\u00fcksek Se\u00e7im Kurulu taraf\u0131ndan denetlenmek ve demokratik ilkelere uygun olmak ko\u015fuluyla, parti t\u00fcz\u00fck ve y\u00f6netmeliklerinde g\u00f6sterilen bi\u00e7imde belirlerler.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Erh\u00fcrman, yeni d\u00fczenlemeyle hem \u00f6n se\u00e7im kural\u0131n\u0131n hem de istisnai durumlarda Parti Meclisi\u2019nin devreye girmesini \u00f6ng\u00f6ren h\u00fckm\u00fcn kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n\n\n\n
\u201cDEMOKRAS\u0130 VE PART\u0130 \u0130\u00c7\u0130 DEMOKRAS\u0130 A\u00c7ISINDAN DO\u011eRU BULMUYORUM\u201d<\/p>\n\n\n\n
Se\u00e7ime \u00e7ok az zaman kala b\u00f6yle bir d\u00fczenleme yap\u0131lmas\u0131n\u0131 ve de\u011fi\u015fikli\u011fin a\u00e7\u0131k bir belirsizlik i\u00e7ermesini do\u011fru bulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Erh\u00fcrman, \u015fu ifadeleri kulland\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\u201cA\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemeliyim ki se\u00e7ime \u00e7ok az zaman kala b\u00f6yle bir d\u00fczenleme yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 da, de\u011fi\u015fikli\u011fin bu kadar a\u00e7\u0131k bir belirsizlik i\u00e7ermesini de demokrasi, \u00f6zellikle de parti i\u00e7i demokrasi ilkesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru bulmuyorum.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Erh\u00fcrman, buna ra\u011fmen yasa de\u011fi\u015fikli\u011fini Meclis\u2019e geri g\u00f6nderme yetkisini kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n\n\n\n
B\u00f6yle bir durumda ge\u00e7ecek zaman nedeniyle pek \u00e7ok siyasi partinin se\u00e7im haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n olumsuz etkilenebilece\u011fine i\u015faret eden Erh\u00fcrman, bunun da demokrasi ilkesi \u00e7er\u00e7evesinde ba\u015fka bir s\u0131k\u0131nt\u0131 ve tart\u0131\u015fma yarataca\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n\n\n\n
\u201cH\u0130\u00c7 OLMAZSA PART\u0130 MECL\u0130SLER\u0130NDE OYLAMA YAPILIR\u201d<\/p>\n\n\n\n
\u00d6n se\u00e7imi tercih etmeyecek partilerin, yasa de\u011fi\u015fikli\u011fi bunu zorunlu k\u0131lmasa da en az\u0131ndan Parti Meclislerinde oylama yapmalar\u0131n\u0131 umdu\u011funu belirten Erh\u00fcrman, se\u00e7im yasalar\u0131nda benzer de\u011fi\u015fikliklerin gelecekte se\u00e7imlerin hemen \u00f6ncesinde yap\u0131lmamas\u0131 temennisinde bulundu.<\/p>\n\n\n\n
Erh\u00fcrman, a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 \u015fu s\u00f6zlerle tamamlad\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\u201cVe dilerim, se\u00e7imin sonucu ne olursa olsun, bundan sonra herhangi bir se\u00e7imin hemen \u00f6ncesinde se\u00e7im yasalar\u0131nda b\u00f6yle alelacele de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131lmas\u0131 s\u00f6z konusu olmaz.<\/p>\n\n\n\n
(Bu a\u00e7\u0131klamay\u0131, maalesef yaln\u0131zca bu konuda bir not d\u00fc\u015fmek ve gelece\u011fe dair bir uyar\u0131 amac\u0131yla yap\u0131yorum).\u201d<\/p>\n\n\n\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 Erh\u00fcrman’\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131n tamam\u0131 \u015fu \u015fekilde:<\/p>\n\n\n\n
“Se\u00e7im yasaklar\u0131 y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi. Se\u00e7ime \u00e7ok az bir zaman kald\u0131. Siyasi partiler son haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131 yap\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n
Bu ko\u015fullar alt\u0131nda Meclis’ten ge\u00e7en ‘Siyasal Partiler (De\u011fi\u015fiklik) Yasas\u0131’ d\u00fcn \u00f6n\u00fcme geldi ve a\u015fa\u011f\u0131da a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131m sebeplerle hi\u00e7 i\u00e7ime sinmemesine kar\u015f\u0131n imzalad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n
De\u011fi\u015fen madde \u015f\u00f6yleydi:
‘Siyasal partilerin milletvekili genel se\u00e7imlerinde g\u00f6sterecekleri adaylar ve adaylar\u0131n s\u0131ras\u0131, her se\u00e7im b\u00f6lgesi i\u00e7in, Y\u00fcksek Se\u00e7im Kurulu taraf\u0131ndan denetlenen ve parti t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re o se\u00e7im b\u00f6lgesindeki delegelerin veya \u00fcyelerin oy kullanaca\u011f\u0131, demokratik kurallara uygun \u00f6n se\u00e7imle belirlenir.<\/p>\n\n\n\n
Ancak, siyasal partilerin t\u00fcz\u00fcklerinde belirlenen istisnai durumlarda, adaylar parti meclisi taraf\u0131ndan belirlenir’<\/p>\n\n\n\n
G\u00f6r\u00fcld\u00fc gibi Yasa, kural olarak \u00f6n se\u00e7imi aramakta, istisnai durumlarda Parti Meclisi’ni i\u015faret etmekteydi.<\/p>\n\n\n\n
Yeni madde ise \u015f\u00f6yle: ‘Siyasal partiler, milletvekili genel se\u00e7imlerinde g\u00f6sterecekleri adaylar\u0131, Y\u00fcksek Se\u00e7im Kurulu taraf\u0131ndan denetlenmek ve demokratik ilkelere uygun olmak ko\u015fuluyla, parti t\u00fcz\u00fck ve y\u00f6netmeliklerinde g\u00f6sterilen bi\u00e7imde belirlerler’.<\/p>\n\n\n\n
G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu d\u00fczenlemeyle \u00f6n se\u00e7im kural\u0131 da, istisnai durumlardaki Parti Meclisi kural\u0131 da kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oluyor.<\/p>\n\n\n\n
A\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemeliyim ki se\u00e7ime \u00e7ok az zaman kala b\u00f6yle bir d\u00fczenleme yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 da, de\u011fi\u015fikli\u011fin bu kadar a\u00e7\u0131k bir belirsizlik i\u00e7ermesini de demokrasi, \u00f6zellikle de parti i\u00e7i demokrasi ilkesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru bulmuyorum.<\/p>\n\n\n\n
Bununla birlikte Yasa de\u011fi\u015fikli\u011fini Meclis’e geri g\u00f6nderme yetkimi kullanmad\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir durumda, ge\u00e7ecek zaman dolay\u0131s\u0131yla, pek \u00e7ok siyasi partinin se\u00e7im haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n\/\u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n olumsuz etkilenece\u011fi, bunun da demokrasi ilkesi \u00e7er\u00e7evesinde ba\u015fka bir s\u0131k\u0131nt\u0131\/tart\u0131\u015fma yarataca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k.<\/p>\n\n\n\n
Umar\u0131m, \u00f6n se\u00e7imi tercih etmeyecek partiler, Yasa de\u011fi\u015fikli\u011fi maalesef zorunlu k\u0131lmasa da, hi\u00e7 olmazsa parti meclislerinde oylama yaparlar.<\/p>\n\n\n\n
Ve dilerim, se\u00e7imin sonucu ne olursa olsun, bundan sonra herhangi bir se\u00e7imin hemen \u00f6ncesinde se\u00e7im yasalar\u0131nda b\u00f6yle alelacele de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131lmas\u0131 s\u00f6z konusu olmaz.<\/p>\n\n\n\n
(Bu a\u00e7\u0131klamay\u0131, maalesef yaln\u0131zca bu konuda bir not d\u00fc\u015fmek ve gelece\u011fe dair bir uyar\u0131 amac\u0131yla yap\u0131yorum)”<\/p>\n\n\n\n