Uzmanlara göre ekonomi daha likit, daha temkinli ve daha güvensiz bir süreçten geçerken, para arzındaki hızlı artış ve bankacılık sektöründeki yüksek kârlılık mevduat davranışlarında belirgin değişime işaret ediyor.
Gıynık Gazetesi’nden Artun Çağa‘nın derlediği verilere göre, finans çevreleri ve ekonomistler son verilerin ekonomide likiditenin arttığını ancak güvenin zayıfladığını ortaya koyduğunu belirtiyor. Vadesiz mevduatın güçlü büyümesi, tasarruf sahiplerinin birikimlerini uzun vadeye bağlamak yerine her an kullanılabilir durumda tutmayı tercih ettiğini gösteriyor. Uzmanlara göre ekonomi daha likit, daha temkinli ve daha güvensiz bir süreç içerisinde hareket ediyor.
PARA ARZI ZİRVEYE ÇIKTI
Aynı verilere göre ekonomide kullanılabilecek toplam para miktarını gösteren para arzı (M3), 2025 sonunda 398 milyar 420 milyon 874 bin TL’ye ulaşarak rekor kırdı. Merkez Bankası verileri para arzının yıllık bazda %49.7 oranında artarak %39.4’lük enflasyonun yaklaşık 10 puan üzerine çıktığını ortaya koydu. 2024 sonunda 266 milyar 124 milyon 503 bin TL olan M3, yıl boyunca her çeyrekte yükseldi.
VADELİ MEVDUATTA TARİHİ GERİLEME
Vadeli tasarruf mevduatının payı 2025 boyunca %50 eşiğinin altında kaldı ve Aralık ayında %47.39 ile tüm zamanların en düşük seviyesine indi. Buna karşılık vadesiz tasarruf mevduatının payı %16.44’e yükseldi. Veriler, tasarrufların azalmadığını ancak uzun vadeye bağlanma eğiliminin zayıfladığını gösterdi.
BANKACILIK SEKTÖRÜNDE YÜKSEK KÂRLILIK
Bankacılık sektörünün 2025 yılı sonu itibarıyla net kârlılığı 24 milyar 578 milyon 317 bin TL olarak açıklandı. Dolar bazında kârlılık ise 573 milyon 724 bin dolar düzeyinde hesaplandı. Sektör kârlılığı bir önceki yıla göre Türk Lirası bazında %37.04, dolar bazında %12.7 arttı.
KÂRIN BÜYÜK BÖLÜMÜ ŞUBE BANKALARININ
Veriler, Türkiye merkezli şube bankalarının toplam kârlılığın %66.17’sini elde ettiğini gösterdi. Özel sermayeli bankalar yılı 6 milyar 475 milyon TL kârla kapatırken, kamu bankaları 1 milyar 840 milyon TL kâr elde etti. Kamu bankalarındaki %14.1’lik gerileme dikkat çekti.
Para arzındaki güçlü artış ve bankacılık sektöründeki yüksek kârlılığa rağmen, mevduatın kısa vadeye yönelmesi ekonomik aktörlerin temkinli duruşunu ortaya koyuyor. Veriler, sistemde likiditenin arttığını ancak güvenin aynı ölçüde güçlenmediğini gösteren bir tabloya işaret ediyor.
